ਲਖਨਊ, 31 ਅਕਤੂਬਰ 2026: ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਯੋਗੀ ਆਦਿਤਿਆਨਾਥ ਨੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ‘ਲੋਹ ਪੁਰਸ਼’ ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭ ਭਾਈ ਪਟੇਲ ਦੀ 151ਵੀਂ ਜਯੰਤੀ ਦੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਲੋਕ ਭਵਨ ਵਿਖੇ ‘ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭ ਭਾਈ ਪਟੇਲ ਕੌਸ਼ਲ ਪ੍ਰਸ਼ਿਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾ’ (Sardar Vallabhbhai Patel Kaushal Prashikshan Evam Rozgar Kshetra Vikas Yojana) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਾਰੇ 75 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ‘ਚ ‘ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭ ਭਾਈ ਪਟੇਲ ਕੌਸ਼ਲ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਖੇਤਰ’ (Skill and Employment Zones) ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ।
ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ, ਗੋਰਖਪੁਰ, ਲਖਨਊ, ਕਾਨਪੁਰ, ਝਾਂਸੀ ਅਤੇ ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਕੇਂਦਰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਸਾਰੇ 18 ਮੰਡਲ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਹਰੇਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤੱਕ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਕੇਂਦਰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਅਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁਨਰ ਸਿਖਲਾਈ, ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ – ਸਭ ਕੁਝ ਇੱਕੋ ਛੱਤ ਹੇਠ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣਗੇ। ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਲੱਭਣ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਬੰਧਤ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਹੁਨਰਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸਾਰੇ 18 ਮੰਡਲ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਲਈ ਫੰਡਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇਗੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਨਗਰ ਵਿੱਚ, ‘ਯਮੁਨਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਥਾਰਟੀ’ (YEIDA) ਇਸ ਕੇਂਦਰ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਟਾਟਾ ਵਰਗੀ ਸੰਸਥਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਸ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਨਾਲ ਜੁੜ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਗੋਰਖਪੁਰ ਵਿੱਚ, ‘ਗੋਰਖਪੁਰ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਥਾਰਟੀ’ (GIDA) ਵੀ ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।”
“ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਨੌਜਵਾਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਪਾਸ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਹੁਨਰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਸੰਸਥਾ, ਫੈਕਟਰੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਿਵਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਨਰਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੋਈ ਨੌਜਵਾਨ ਜਾਪਾਨ ਜਾਂ ਜਰਮਨੀ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਸਬੰਧਤ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿਖਾਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਦੂਤਾਵਾਸ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਖੇਤਰਾਂ’ (Employment Zones) ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਨੌਜਵਾਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਾ ਲਾਭ ਲੈ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਟਾਟਾ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਕਿੱਲਜ਼, ਅਸ਼ੋਕ ਲੇਲੈਂਡ, ਬੀਬੀਸੀ ਗਰੁੱਪ, ਪੀਟੀਸੀ (PTC), ਸੀਆਈਪੀਈਟੀ (CIPET), ਏਸ਼ੀਅਨ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਬੈਂਕ, ਮਿੰਡਾ ਅਤੇ ਅਵਾਡਾ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤੇ (MoUs) ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਨੌਜਵਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਤਜਰਬੇ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਤੋਂ ਲਾਭ ਉਠਾ ਸਕਣਗੇ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਵਾਹਨ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਅਸ਼ੋਕ ਲੇਲੈਂਡ ਦੁਆਰਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਾਹਨਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ।
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਫੂਡ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ (ਭੋਜਨ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ) ਵਿੱਚ ‘ਵੈਲਿਊ ਐਡੀਸ਼ਨ’ (ਮੁੱਲ ਵਾਧਾ) ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਲੱਸੀ, ਘਿਓ, ਮੱਖਣ ਅਤੇ ਪਨੀਰ ਵਰਗੇ ਉਤਪਾਦ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਵਧੇਰੇ ਆਮਦਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਫਲਾਂ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਅਤੇ ਪੈਕੇਜਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਬਿਹਤਰ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ‘ਜੌਬ ਕਾਰਡ’ (ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਕਾਰਡ) ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਯੁਵਾ ਯੋਜਨਾ’ ਅਤੇ ‘ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੁਦਰਾ ਯੋਜਨਾ’ ਤਹਿਤ 5 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ, ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਵਿਆਜ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਗਾਰੰਟੀ ਦੇ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਜੀ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਦੋ ਡਿਗਰੀਆਂ ਜਾਂ ਕੋਰਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਨੌਜਵਾਨ ਆਪਣੀ ਕਾਲਜ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੁਨਰ ਸਿਖਲਾਈ (ਸਕਿੱਲ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ) ਵੀ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹੁਨਰ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਕੁਝ ਘੰਟੇ ਕੱਢ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਰਦਾਰ ਪਟੇਲ ਨੂੰ ਸੱਚੀ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ, ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਵੇ। ਇਸੇ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਸਾਰੇ 75 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ‘ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਜ਼ੋਨ’ (Employment Zones) ਵਿਕਸਤ ਕਰੇਗੀ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਨੌਜਵਾਨ ਆਬਾਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (UP) ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨੌਜਵਾਨ ਆਬਾਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਹੈ।” ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ‘ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬੋਝ ਮੰਨਦੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਮੰਨਿਆ। ਅਸੀਂ ਇਸ ਵਿਸ਼ਾਲ ਆਬਾਦੀ (ਸਕੇਲ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦੀ ‘ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ’ (Skill Development) ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ। ਜਦੋਂ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੂਬੇ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਸੋਚ ਹੀ ‘ਬਿਮਾਰੂ’ (ਪਛੜੀ ਹੋਈ) ਸੀ।
“ਪਿਛਲੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਹਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਮਾਫੀਆ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਫੀਆ ਅਤੇ ਡਾਕੂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਨੌਜਵਾਨ, ਜੋ ਬੇਵੱਸ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਸਨ, ਦੂਜੇ ਸੂਬਿਆਂ ਵੱਲ ਹਿਜਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਲੁਕਾਉਣ ਲੱਗੇ। ਪਿਛਲੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ‘ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਇੱਕ ਮਾਫੀਆ’ ਦੀ ਨੀਤੀ ‘ਤੇ ਚੱਲਦੀਆਂ ਸਨ। ਅਸੀਂ ਮਾਫੀਆ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਯੂ.ਪੀ. (UP) ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪਛਾਣ ਦਿੱਤੀ।
“ਪਿਛਲੇ ਸਾਢੇ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਸਾਢੇ ਨੌਂ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਸਰਕਾਰੀ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ‘ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਇੱਕ ਉਤਪਾਦ’ (One District, One Product) ਯੋਜਨਾ ਰਾਹੀਂ, ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ 3.25 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।”
