ਹਰਿਆਣਾ, 22 ਮਈ 2026: ਜਨਤਾ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਲਈ, ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਰਕਾਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ‘ਤੇ ਔਨਲਾਈਨ ਉਪਲਬੱਧ ਕਰਵਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਾਗਜ਼ ਰਹਿਤ, ਚਿਹਰੇ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਨਕਦ ਰਹਿਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਤੱਕ, ਹਰਿਆਣਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪਛਾਣ ਅਥਾਰਟੀ ਰਾਹੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਤੋਂ ਲਗਭੱਗ 2 ਕਰੋੜ 36 ਲੱਖ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ‘ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜੂਨ 2020 ‘ਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ (ਪੀਪੀਪੀ) ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਸੂਬੇ ‘ਚ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਡੇਟਾਬੇਸ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਵਿਕਾਸ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਯੋਗ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ‘ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦਾ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਏਗਾ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਹਰੇਕ ਰਜਿਸਟਰਡ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਛਾਣ ਨੰਬਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੇ. ਗਣੇਸ਼ਨ, ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਅਤੇ ਸਕੱਤਰ, ਨਾਗਰਿਕ ਸਰੋਤ ਸੂਚਨਾ ਵਿਭਾਗ (CRID) ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ, ਹਰਿਆਣਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪਛਾਣ ਅਥਾਰਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਕਤੂਬਰ 2021 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਪਰਿਵਾਰ ਪਛਾਣ ਨੰਬਰ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਡੇਟਾ ਭੰਡਾਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ, ਸੋਧ ਅਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਥਾਰਟੀ ਦੇ ਡੇਟਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਲਗਭਗ 37 ਲੱਖ ਆਮਦਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ, 21 ਲੱਖ ਪਛੜੇ ਵਰਗ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ, 23 ਲੱਖ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ, 8.5 ਲੱਖ ਹੋਰ ਪਛੜੇ ਵਰਗ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ, 39.76 ਲੱਖ ਜਨਤਕ ਵੰਡ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਰਾਸ਼ਨ ਕਾਰਡ, ਅਤੇ ਆਯੁਸ਼ਮਾਨ ਕਾਰਡ ਅੱਜ ਤੱਕ 82 ਲੱਖ ਮਿਲੀਅਨ ਯੋਗ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, 9.7 ਲੱਖ ਬੁਢਾਪਾ ਸਨਮਾਨ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ, 93,000 ਵਿਧਵਾ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ, 11.21 ਲੱਖ ਲਾਡੋ ਲਕਸ਼ਮੀ ਯੋਜਨਾ, 56,000 ਅਪਾਹਜ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ, 1 ਲੱਖ ਵਿਧਵਾ ਅਤੇ ਅਣਵਿਆਹੇ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ, 1.23 ਲੱਖ ਵਿਆਹ ਸ਼ਗਨ ਯੋਜਨਾ, 16,000 ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਹਮਾਰੀ ਬੇਟੀ ਯੋਜਨਾ, ਅਤੇ 57,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਯਾਲੂ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਲੱਖਣ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਰਾਜ ਦੇ ਸਾਰੇ 23 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ‘ਚ ਕੁੱਲ 77,41,912 ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ 2,98,47,359 ਮੈਂਬਰ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੋਏ ਹਨ। 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਭਾਗ ਪੀਪੀਪੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਡੇਟਾਬੇਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ ਯੋਗ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਥਾਰਟੀ ਨੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਜਨਮ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਡੇਟਾ ਸੁਧਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪੀਪੀਪੀ 2.0 – ਬਿਹਤਰ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਵੱਲ ਵਧਣਾ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਇਬ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ ਦੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿਭਾਗ ਜਲਦੀ ਹੀ ਪੀਪੀਪੀ 2.0 ਵਿਕਸਤ ਕਰੇਗਾ, ਜੋ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਪੀਪੀਪੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦੇ ਉੱਨਤ ਢਾਂਚੇ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਅਨੁਭਵੀ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕ-ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਹੈ। ਪੀਪੀਪੀ 2.0 ਦੇ ਤਹਿਤ, ਇੱਕ ਉਪਭੋਗਤਾ-ਅਨੁਕੂਲ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇਗੀ, ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੁਚਾਰੂ ਡੇਟਾ ਐਕਸਚੇਂਜ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਏਗੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਪਛਾਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰੇਗੀ। ਇਹ ਡੁਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਯੋਗ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਵਧੇਰੇ ਤੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਏਗਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਥਾਰਟੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਪੀਪੀਪੀ ਸਮਾਰਟ ਕਾਰਡ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗੀ, ਜੋ ਕਿ ਆਧਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਾਏ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਭਲਾਈ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਦੇ ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ। ਇਹ ਕਾਰਡ ਤੁਰੰਤ QR-ਅਧਾਰਤ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਏਗਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ‘ਚ ਤਸਦੀਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਟੈਪ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਏਗਾ, ਕਾਗਜ਼ੀ ਕਾਰਵਾਈ ਜਾਂ ਹੱਥੀਂ ਖੋਜਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰੇਗਾ।
Read More: ਹਰਿਆਣਾ ਈਵੀ ਤੇ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਬਣੇਗਾ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਹੱਬ: CM ਨਾਇਬ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ
