ਦੇਸ਼, 23 ਸਤੰਬਰ 2026: ਆਈਆਈਟੀਜ਼ ‘ਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਬਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2020-21 ਅਤੇ 2024-25 ਵਿਚਕਾਰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ 23 ਭਾਰਤੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਸੰਸਥਾਨਾਂ (IITs) ‘ਚ 45 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਚੋਂ 28 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ (ਐਸਸੀ), ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਨਜਾਤੀ (ਐਸਟੀ), ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੱਛੜੇ ਵਰਗ (ਓਬੀਸੀ) ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਨ।
ਇਹ ਅੰਕੜੇ 8 ਦਸੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ‘ਚ ਪੁੱਛੇ ਗਏ ਇੱਕ ਤਾਰਾਬੱਧ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ ‘ਚ ਸਾਰੇ ਆਈਆਈਟੀਜ਼ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਤਾਰਾਬੱਧ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਸਦਨ ‘ਚ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਆਈਆਈਟੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ‘ਚ ਹੋਈਆਂ ਕੁੱਲ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ‘ਚੋਂ, ਐਸਸੀ, ਐਸਟੀ ਅਤੇ ਓਬੀਸੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ 28 ਵਿਦਿਆਰਥੀ 62 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਚੋਂ, 12 ਓਬੀਸੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ, 9 ਐਸਸੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਅਤੇ 7 ਐਸਟੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, 16 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜਨਰਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਈਡਬਲਯੂਐਸ(EWS) ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਸੀ।
ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2023-24 ‘ਚ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ‘ਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਸਾਲ, ਆਈਆਈਟੀ ਦੇ 16 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ 2022-23 ‘ਚ ਛੇ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2024-25 ‘ਚ 13 ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ।
ਆਈਆਈਟੀ-ਹੈਦਰਾਬਾਦ ‘ਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਮਲੇ (ਸੱਤ) ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਆਈਆਈਟੀ-ਖੜਗਪੁਰ, ਆਈਆਈਟੀ-ਦਿੱਲੀ, ਅਤੇ ਆਈਆਈਟੀ-ਕਾਨਪੁਰ ‘ਚ ਛੇ-ਛੇ ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਆਈਆਈਟੀ-ਮਦਰਾਸ ‘ਚ ਪੰਜ ਅਤੇ ਆਈਆਈਟੀ (ਬੀਐਚਯੂ)-ਵਾਰਾਨਸੀ ‘ਚ ਚਾਰ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ।
2024-25 ‘ਚ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 13 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ‘ਚੋਂ ਚਾਰ ਓਬੀਸੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ, ਤਿੰਨ ਐਸਟੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਅਤੇ ਦੋ ਐਸਸੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਚਾਰ ਜਨਰਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਸਨ। ਰਿਪੋਰਟ ‘ਚ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਹੋਈਆਂ ਅੱਠ “ਗੈਰ-ਕੁਦਰਤੀ ਮੌਤਾਂ” ਦਾ ਵੀ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ 45 ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਕੋਰਸਾਂ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਡੇਟਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਸਿੱਟਾ ਨਹੀਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ “ਪ੍ਰੋਵਿਜ਼ਨਲੀ ਐਡਮਿਟੇਡ ਸਟਾਰਡ ਡਾਇਰੀ ਨੰਬਰ 3682” (ਮਿਤੀ 8 ਦਸੰਬਰ, 2025) ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
Read More: ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਹੱਕ ‘ਚ ਨਿੱਤਰੀ ਭਾਜਪਾ, ਕਿਹਾ-“ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਪਛਾਣ”
