16 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026: ਹਰਿਆਣਾ (haryana) ਵਿੱਚ ਜਨਗਣਨਾ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਡਿਜੀਟਲ ਜਨਗਣਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨਾਇਬ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ ਨੇ ਇਸ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਡਿਜੀਟਲ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਜਨਗਣਨਾ (census) ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਤੇਜ਼, ਵਧੇਰੇ ਸਟੀਕ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ, ਜਨਗਣਨਾ ਕਰਮਚਾਰੀ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪਸ ਅਤੇ ਟੈਬਲੇਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਿੱਧਾ ਔਨਲਾਈਨ ਡੇਟਾ ਦਰਜ ਕਰਨਗੇ।
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਟੈਬਲੇਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ। ਲਾਂਚ ਦੌਰਾਨ, ਸੀਐਮ ਸੈਣੀ ਨੇ ਕਿਹਾ,
ਜਨਗਣਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਵਿਕਸਤ ਹਰਿਆਣਾ, ਇੱਕ ਵਿਕਸਤ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੀਂਹ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ “ਸਾਡੀ ਜਨਗਣਨਾ, ਸਾਡਾ ਵਿਕਾਸ” ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, ਦੋਵਾਂ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਵੈ-ਗਣਨਾ ਲਈ ਔਨਲਾਈਨ ਸਹੂਲਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸਵੈ-ਗਣਨਾ ਇੱਕ ਵੈੱਬ ਪੋਰਟਲ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਘਰ-ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਸਰਵੇਖਣ ਤੋਂ 15 ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਔਨਲਾਈਨ ਦਰਜ ਕਰ ਸਕਣਗੇ। ਪੋਰਟਲ ਫਾਰਮ ਭਰਨ ਲਈ 16 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਲਪਿਕ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਸਵੈ-ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਉਹ ਰਵਾਇਤੀ ਢੰਗ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣਾ ਡੇਟਾ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਆਵੇਗਾ। ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾਣਗੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਡੇਟਾ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਲਈ ਔਨਲਾਈਨ ਫਾਰਮ ਭਰਿਆ ਹੈ।
Read More: ਜਨਗਣਨਾ 2027 ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ‘ਚ ਸ਼ੁਰੂ, ਔਨਲਾਈਨ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ ਹਿੱਸਾ
