ਸਪੋਰਟਸ, 04 ਫਰਵਰੀ 2026: ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ 73 ਨਿਯਮਾਂ ‘ਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਚ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਦੇ ਪੂਰੇ ਓਵਰ ਨੂੰ ਖੇਡਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਦਿਨ ਦੇ ਆਖਰੀ ਓਵਰ ‘ਚ ਵਿਕਟ ਡਿੱਗਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਨਿਯਮਾਂ ‘ਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ‘ਚ ਡੈੱਡ ਗੇਂਦਾਂ, ਓਵਰਥ੍ਰੋ, ਸੀਮਾ ‘ਤੇ ਲਏ ਗਏ ਕੈਚ ਅਤੇ ਵਿਕਟਕੀਪਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਲੈਮੀਨੇਟਡ ਬੱਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਤ ਅਨੁਸਾਰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ 1 ਅਕਤੂਬਰ, 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ। ਇਹ 2022 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਿਯਮਾਂ ‘ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਪਡੇਟ ਹੈ।
ਮੈਰੀਲੇਬੋਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਲੱਬ (MCC), ਜੋ ਕ੍ਰਿਕਟ ਨਿਯਮ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਟੈਸਟ ਮੈਚਾਂ ‘ਚ ਦਿਨ ਦਾ ਆਖਰੀ ਓਵਰ ਹੁਣ ਹਰ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ‘ਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿਣ ਨਾਲ “ਖੇਡ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।”
MCC ਨੇ ਓਵਰਥ੍ਰੋ ਅਤੇ ਮਿਸਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਓਵਰਥ੍ਰੋ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਤਾਂ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਫੀਲਡਰ ਗੇਂਦ ਨੂੰ ਵਿਕਟ ‘ਤੇ ਸੁੱਟਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਫੀਲਡਰ ਗੇਂਦ ਨੂੰ ਸੀਮਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੇਂਦ ਉਸਦੇ ਹੱਥੋਂ ਖਿਸਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਮਿਸਫੀਲਡ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਓਵਰਥ੍ਰੋ ਨਹੀਂ।
ਹੁਣ, ਇੱਕ ‘ਡੈੱਡ ਬਾਲ’ ਲਈ ਗੇਂਦ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਜਾਂ ਵਿਕਟਕੀਪਰ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ‘ਚ ਹੋਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਗੇਂਦ ਕਿਸੇ ਫੀਲਡਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ ਜਾਂ ਮੈਦਾਨ ‘ਤੇ ਰੁਕ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਪਾਇਰ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਦੌੜ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਡੈੱਡ ਬਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਲੈਮੀਨੇਟਡ ਬੱਲਾ, ਜਾਂ ਟਾਈਪ-ਡੀ ਬੱਲਾ, ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟ ਬੱਲਾ ਹੈ ਜੋ ਲੱਕੜ ਦੇ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਜੋੜ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੱਲੇ ਰਵਾਇਤੀ ਸਿੰਗਲ-ਪੀਸ ਬੱਲਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਸਸਤੇ ਹਨ। ਐਮਸੀਸੀ ਨੇ ਓਪਨ-ਏਜ ਕਲੱਬ ਕ੍ਰਿਕਟ ‘ਚ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਹਿੱਟ ਵਿਕਟ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਿੱਟ ਵਿਕਟ ਸੰਬੰਧੀ ਭੰਬਲਭੂਸਾ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ, ਇਹ ਸਮਝਣ ‘ਚ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਇੱਕ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਹਿੱਟ ਵਿਕਟ ਦੁਆਰਾ ਕਦੋਂ ਆਊਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਨਹੀਂ।
ਸੰਤੁਲਨ ਗੁਆਉਣਾ: ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਸ਼ਾਟ ਖੇਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਠੋਕਰ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਸੰਤੁਲਨ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਟੰਪ ‘ਤੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਊਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ ਕਿ ਗੇਂਦ ਉਸ ਸਮੇਂ ਕਿੰਨੀ ਦੂਰ ਗਈ ਹੈ।
ਫੀਲਡਰ ਨਾਲ ਟੱਕਰ: ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਕਿਸੇ ਫੀਲਡਰ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਟੰਪ ‘ਤੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਹਿੱਟ ਵਿਕਟ ‘ਤੇ ਆਊਟ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਬੱਲਾ ਛੁਟਣਾ : ਜੇਕਰ ਬੱਲਾ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਧਾ ਸਟੰਪ ‘ਤੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਆਊਟ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਬੱਲਾ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਕਟਕੀਪਰ ਜਾਂ ਫੀਲਡਰ ਨੂੰ ਛੂੰਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਟੰਪ ‘ਤੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਨਾਟ ਆਊਟ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਐਮਸੀਸੀ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਕੇ, ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੇਂਦਾਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਗੇਂਦਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਤਿੰਨ ਆਕਾਰਾਂ ‘ਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਆਕਾਰ 1, ਆਕਾਰ 2, ਅਤੇ ਆਕਾਰ 3।
ਆਕਾਰ 1: ਉਹੀ ਗੇਂਦ ਹੈ ਜੋ ਪੁਰਸ਼ ਕ੍ਰਿਕਟ ‘ਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ‘ਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਆਕਾਰ 2: ਇਹ ਗੇਂਦ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਅਤੇ ਜੂਨੀਅਰ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਆਕਾਰ 1 ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਛੋਟਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਲਈ ਖੇਡਣਾ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਕਾਰ 3: ਇਹ ਗੇਂਦ ਛੋਟੇ ਜੂਨੀਅਰ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੰਨਾਂ ‘ਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਹਲਕੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਗੇਂਦ ਹੈ, ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਗੇਂਦ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਅਤੇ ਖੇਡ ਸਿੱਖਣ ‘ਚ ਮੱਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Read More: IND ਬਨਾਮ AFG U19: ਅੰਡਰ-19 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ‘ਚ ਭਾਰਤ ਤੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਮੁਕਾਬਲਾ
