ਛੱਠ ਪੂਜਾ 2026: ਕਦੋਂ ਹੈ ਛੱਠ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਤੇ ਕਿਉਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

ਛੱਠ ਪੂਜਾ 2026, 13 ਨਵੰਬਰ 2026: ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਧਾਰਮਿਕ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬਿਹਾਰ, ਝਾਰਖੰਡ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਸਮੇਤ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੜੀ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਛੱਠੀ ਮਈਆ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ, ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Chhath Puja: ਕਦੋਂ ਹੈ ਛੱਠ ਪੂਜਾ 2026

ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ 13 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ 16 ਨਵੰਬਰ ਤੱਕ ਚਾਰ ਦਿਨ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।

13 ਨਵੰਬਰ, ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ: ਨਹਾਏ-ਖਾਏ
14 ਨਵੰਬਰ, ਸ਼ਨੀਵਾਰ: ਖਰਨਾ
15 ਨਵੰਬਰ, ਐਤਵਾਰ: ਸੰਧਿਆ ਅਰਘ
16 ਨਵੰਬਰ, ਸੋਮਵਾਰ: ਊਸ਼ਾ ਅਰਘ ਅਤੇ ਵਰਤ ਦਾ ਪਾਰਣ
15 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਡੁੱਬਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਅਰਘ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਦਕਿ 16 ਨਵੰਬਰ ਦੀ ਸਵੇਰ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਅਰਘ ਦੇ ਕੇ ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਹੋਵੇਗਾ।

Chhath Puja: ਕਿਉਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਛੱਠ ਪੂਜਾ

ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਛੱਠੀ ਮਈਆ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਊਰਜਾ, ਰੌਸ਼ਨੀ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਹੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜੀਵਨ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਲੋਕ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਛੱਠੀ ਮਈਆ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸੁੱਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਈ ਛੱਠ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।

Chhath Puja: ਚਾਰ ਦਿਨ ਕਿਵੇਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਛੱਠ ਪੂਜਾ

ਪਹਿਲਾ ਦਿਨ – ਨਹਾਏ-ਖਾਏ

ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਹਾਏ-ਖਾਏ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਘਰ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਤਵਿਕ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਿਨ ਕੱਦੂ ਦੀ ਸਬਜ਼ੀ, ਚੌਲ ਅਤੇ ਚਣੇ ਦੀ ਦਾਲ ਖਾਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ।

ਦੂਜਾ ਦਿਨ – ਖਰਨਾ

ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਖਰਨਾ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁੜ ਦੀ ਖੀਰ ਅਤੇ ਰੋਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਗਭਗ 36 ਘੰਟਿਆਂ ਦਾ ਨਿਰਜਲ ਵਰਤ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਤੀਜਾ ਦਿਨ – ਸੰਧਿਆ ਅਰਘ

ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਨਦੀ, ਤਲਾਬ ਜਾਂ ਹੋਰ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਕੰਢੇ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਡੁੱਬਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਜਲ ਨਾਲ ਅਰਘ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਠੇਕੂਆ, ਫਲ, ਨਾਰੀਅਲ, ਗੰਨਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੂਜਾ ਸਮੱਗਰੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਚੌਥਾ ਦਿਨ – ਊਸ਼ਾ ਅਰਘ

ਚੌਥੇ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਦਿਨ ਸਵੇਰੇ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਅਰਘ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਆਪਣਾ ਵਰਤ ਖੋਲ੍ਹਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਵੰਡਦੇ ਹਨ।

Chhath Puja: ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਚੜ੍ਹਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ

ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਦੌਰਾਨ ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਟੋਕਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਠੇਕੂਆ, ਕੇਲਾ, ਨਾਰੀਅਲ, ਸੇਬ, ਗੰਨਾ, ਨਿੰਬੂ, ਅਦਰਕ, ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੌਸਮੀ ਫਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

Chhath Puja: ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਮਹੱਤਵ

ਛੱਠ ਪੂਜਾ ਸਿਰਫ਼ ਧਾਰਮਿਕ ਤਿਉਹਾਰ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਫ਼ਾਈ, ਸਾਦਗੀ, ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਏਕਤਾ ਦਾ ਵੀ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕ ਨਦੀ-ਤਲਾਬਾਂ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਿਲਜੁਲ ਕੇ ਪੂਜਾ ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਦੇ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਦੇ ਦੋਵੇਂ ਸੂਰਜਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਪ੍ਰਤੀ ਧੰਨਵਾਦ ਅਤੇ ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆਸ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

Read More: Chhath puja 2025: PM ਮੋਦੀ ਨੇ ਛੱਠ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ‘ਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਵਧਾਈ

ਵਿਦੇਸ਼

Scroll to Top