ਲਖਨਊ, 02 ਅਕਤੂਬਰ 2026: ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਯੋਗੀ ਆਦਿਤਿਆਨਾਥ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਉਦਯੋਗਿਕ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਕੇਂਦਰ ਵਜੋਂ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਥਾਰਟੀ (BIDA) ਖੇਤਰ ‘ਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੇ ਗਤੀ ਫੜੀ ਹੈ।
1 ਅਕਤੂਬਰ, 2026 ਤੱਕ ਦੇ BIDA ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ 33 ਪਿੰਡਾਂ ‘ਚ ਕੁੱਲ 56,662 ਏਕੜ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਖੇਤਰ ‘ਚੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 28,874 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ‘ਚ 35,298 ਏਕੜ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪੜਾਅ ‘ਚ 21,364 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ BIDA ਖੇਤਰ ‘ਚ ਜ਼ਮੀਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲਗਾਤਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧੀ ਹੈ। ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੁੱਲ 7,026 ਏਕੜ ਵਾਧੂ ਜ਼ਮੀਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੀ। ਇਕੱਲੇ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ 616 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੁੱਲ ਰਕਬਾ 28,874 ਏਕੜ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਜ਼ਮੀਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਦੀ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ BIDA ‘ਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਉਦਯੋਗਿਕ, ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਆਧਾਰ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
BIDA ‘ਚ 2,320 ਏਕੜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ‘ਐਕਟੀਵੇਸ਼ਨ ਏਰੀਆ’ (ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਵਿਕਾਸ ਖੇਤਰ) ਵਜੋਂ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ‘ਚ 1,000 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਹੈ। ਇੱਕ ਖਰੜਾ ਸੈਕਟਰ ਯੋਜਨਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਸਟਰ ਪਲਾਨ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅੰਤਿਮ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅੱਗੇ ਵਧੇਗੀ। ਇਸ ਖੇਤਰ ‘ਚ ਸੜਕਾਂ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ, ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰੀਆਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਐਕਟੀਵੇਸ਼ਨ ਏਰੀਆ ਲਈ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ 132 KV ਬਿਜਲੀ ਟਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਲਾਈਨ, 30 MLD ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਲਾਈਨ (ਟਰੰਕ ਲਾਈਨ), ਸੜਕੀ ਢਾਂਚਾ, ਬਰਸਾਤੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਨਾਲੀ, ਬਿਜਲੀ ਡਕਟ, ਸਾਈਕਲ ਟਰੈਕ, ਫੁੱਟਪਾਥ, ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਬੂਟੇ ਲਗਾਉਣਾ, ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਇਮਾਰਤ ਅਤੇ ICCC, ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਵੰਡ ਪਾਈਪਲਾਈਨ ਅਤੇ ਓਵਰਹੈੱਡ ਟੈਂਕ, ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਿਜਲੀ ਵੰਡ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਤੇ 33/11 KV ਸਬ-ਸਟੇਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਕੁੱਲ ਲਾਗਤ 447.01 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ‘ਅਟਲ ਉਦਯੋਗਿਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਮਿਸ਼ਨ’ (Atal Industrial Infrastructure Mission) ਦੇ ਤਹਿਤ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਸਬੰਧਤ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਰਿਪੋਰਟਾਂ (DPRs) ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।
BIDA ਖੇਤਰ ‘ਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਦਯੋਗਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ‘ਕਲੱਸਟਰ-ਅਧਾਰਿਤ ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾ’ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਡਾਟਾ ਸੈਂਟਰ/IT, ਰਸਾਇਣਕ (chemical) ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ (defense) ਵਰਗੇ ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਡਾਟਾ ਸੈਂਟਰ/IT ਕਲੱਸਟਰ ਲਈ 1,000 ਏਕੜ ਖੇਤਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ‘ਚੋਂ 810 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਲੱਸਟਰ-ਅਧਾਰਿਤ ਵਿਕਾਸ BIDA ਖੇਤਰ ‘ਚ ਵਿਭਿੰਨ ਉਦਯੋਗਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰੇਗਾ।
BIDA ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਬਾਰੇ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਤਾਲਮੇਲ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਵੱਲੋਂ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਇੱਕ ਅਰਧ-ਸਰਕਾਰੀ ਪੱਤਰ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ‘ਚ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 23 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਜਲ ਸਰੋਤ ਵਿਭਾਗ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਥਾਰਟੀ (BIDA) ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ 216 MLD ਪਾਣੀ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਗਟਾਈ।
BIDA ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ ਹੈ। BIDA ਲਈ ਸੰਭਾਵੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ‘ਚ ਸਮਵਰਧਨ ਮਦਰਸਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲਿਮਿਟੇਡ, BEML ਲਿਮਿਟੇਡ, ਰੈਫੇ ਐਮਫਾਈਬਰ (Raphe mPhibr), ਫੇਅਰ ਐਕਸਪੋਰਟਸ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਿਟੇਡ (ਲੁਲੂ ਗਰੁੱਪ), ਪ੍ਰਭਾਤਮ ਗਰੁੱਪ, CONCOR, ਸਿਧਾਰਥ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ, ਸਿਫੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀਜ਼, ਸਤੀਸ਼ ਚੰਦਰ ਗੋਇਲ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ (ਮੁਜ਼ੱਫਰਨਗਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ) ਅਤੇ NICDC ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਦਿਲਚਸਪੀ ਆਟੋਮੋਟਿਵ, ਰੱਖਿਆ, FMCG, ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ, IT ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਖੇਤਰਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ।
BIDA ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਸੰਪਰਕ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ, ਆਗਰਾ-ਗਵਾਲੀਅਰ ਛੇ-ਲੇਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ, ਦਿੱਲੀ-ਮੁੰਬਈ ਰੇਲ ਸੰਪਰਕ, ਇੱਕ ਮਲਟੀ-ਮੋਡਲ ਕਾਰਗੋ ਪਾਰਕ ਅਤੇ ਰ BIDA ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਸਟਾਲ ਨੂੰ ‘ਬੈਸਟ ਡਿਸਪਲੇ ਅਵਾਰਡ’ (ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ) ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ BIDA ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ, ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ।




