ਈਰਾਨ, 13 ਦਸੰਬਰ 2025: ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਨਰਗਿਸ ਮੁਹੰਮਦੀ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ‘ਚ ਦੁਬਾਰਾ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਰਗਿਸ ਮਸ਼ਹਾਦ ਸ਼ਹਿਰ ‘ਚ ਕਾਰਕੁਨ ਖੋਸਰੋ ਅਲੀਕੋਰਦੀ ਦੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ਸੇਵਾ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ |
ਅਲੀਕੋਰਦੀ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਉਸਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ‘ਚ ਮ੍ਰਿਤਕ ਪਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਅਲੀਕੋਰਦੀ ਵਿਰੋਧ ‘ਚ ਹਿਜਾਬ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ।
ਨਰਗਿਸ ਮੁਹੰਮਦੀ ਦੇ ਭਰਾ, ਮੇਹਦੀ, ਜੋ ਕਿ ਸਮਾਗਮ ‘ਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਮੇਹਦੀਨੇ ਨਰਗਿਸ ਦੀ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਨੇ ਭੀੜ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾਉਣ ਲਈ ਅੱਥਰੂ ਗੈਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕੁੱਟਮਾਰ ਕੀਤੀ।
ਇਹ ਅਜੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਨਰਗਿਸ ਮੁਹੰਮਦੀ ਨੂੰ ਕਿੱਥੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨੋਬਲ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਉਸਦੀ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ‘ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਨਰਗਿਸ ਮੁਹੰਮਦੀ ਨੂੰ 2023 ‘ਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਦਮਨ ਵਿਰੁੱਧ ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ, ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਹਿਜਾਬ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਆਲੋਚਕ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਨਵੰਬਰ 2021 ‘ਚ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਤਹਿਰਾਨ ਦੀ ਬਦਨਾਮ ਏਵਿਨ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਉਸਦੀ ਸਿਹਤ ਕਈ ਵਾਰ ਵਿਗੜ ਗਈ। ਸਮਰਥਕਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਦਿਲ ਦੇ ਦੌਰੇ ਪਏ ਅਤੇ 2022 ‘ਚ ਉਸਦੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਰਜਰੀ ਹੋਈ। ਦਸੰਬਰ 2024 ‘ਚ ਉਸਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਅਸਥਾਈ ਰਿਹਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
Read More: ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਦੀ ਮਾਰੀਆ ਮਚਾਡੋ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ 2025 ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ
