12 ਫਰਵਰੀ 2025: ਨਵੇਂ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ (new Income Tax Bill 2025) ਬਿੱਲ 2025 ਦਾ ਖਰੜਾ ਹੁਣ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦਾ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਖਰੜਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 622 ਪੰਨੇ ਅਤੇ 298 ਭਾਗ ਹਨ। ਇਹ ਨਵਾਂ ਟੈਕਸ ਬਿੱਲ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਨਵੇਂ ਬਿੱਲ (new bill) ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਰਲ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਬਿੱਲ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ
1. ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਦੀ ਬਜਾਏ “ਟੈਕਸ ਸਾਲ”
ਇਸ ਡਰਾਫਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ “ਅਸੈਸਮੈਂਟ ਸਾਲ” ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਸਨੂੰ “ਟੈਕਸ ਸਾਲ” (tax year) ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਪੂਰੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ (ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਮਾਰਚ) ਨੂੰ “ਟੈਕਸ ਸਾਲ” ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਇਹ ਟੈਕਸਦਾਤਿਆਂ ਲਈ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਸਰਲ ਬਣਾ ਦੇਵੇਗਾ। ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
2. ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨ ਟੈਕਸ ਦਰਾਂ
ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਟੈਕਸਦਾਤਾਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨੋਟ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਪੂੰਜੀ ਲਾਭ ਲਈ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 101(ਬੀ) ਦੇ ਤਹਿਤ, ਜੇਕਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕ 12 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼ੇਅਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸੰਪਤੀਆਂ ਵੇਚਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪੂੰਜੀ ਲਾਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ‘ਤੇ ਟੈਕਸ ਦੀ ਦਰ 20% ‘ਤੇ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਦੀ ਪੂੰਜੀ ਲਾਭ ਦਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੂੰਜੀ ਲਾਭ ਟੈਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਹੈ।
3. ਨਵੀਂ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਜਟ 2025 ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਨਵੀਂ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਹੁਣ 12 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਟੈਕਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਬਿੱਲ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੋਈ ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਜਾਂ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਉਹੀ ਸਲੈਬ ਢਾਂਚਾ ਰਹੇਗਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
4. ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਸਲੈਬ 2025
ਇਸ ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਬਿੱਲ ਦੇ ਤਹਿਤ, 2025 ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਟੈਕਸ ਸਲੈਬ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਣਗੇ:
– 4 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਟੈਕਸ ਨਹੀਂ
– 4 ਲੱਖ 1 ਤੋਂ 8 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ‘ਤੇ 5% ਟੈਕਸ
– 8 ਲੱਖ ਤੋਂ 12 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ‘ਤੇ 10 ਫੀਸਦੀ ਟੈਕਸ
– 12 ਲੱਖ ਤੋਂ 16 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ‘ਤੇ 15% ਟੈਕਸ
– 16 ਲੱਖ ਤੋਂ 20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ‘ਤੇ 20 ਫੀਸਦੀ ਟੈਕਸ
5. ਮਿਆਰੀ ਕਟੌਤੀ
ਟੈਕਸ ਸਲੈਬਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਇਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮਿਆਰੀ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਸੀਮਾ ਵਧਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੀ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਚ ਇਹ 50,000 ਰੁਪਏ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਨਵੀਂ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ 75,000 ਰੁਪਏ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਟੈਕਸਦਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ, ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
6. ਨਵੇਂ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਹੋਰ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ
ਇਸ ਡਰਾਫਟ ਵਿੱਚ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਹੋਰ ਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਛੋਟਾਂ ਅਤੇ ਲਾਭ ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਟੈਕਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਉਹੀ ਰਹਿਣਗੇ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਝ ਰਾਹਤਾਂ ਵੀ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਟੈਕਸ ਭੁਗਤਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸਰਲ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਹੋ ਸਕੇ।
7. ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਨੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਐਕਟ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਸ ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ‘ਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਇਸ ‘ਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿਲੈਕਟ ਕਮੇਟੀ ਕੋਲ ਭੇਜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਇਸ ‘ਤੇ ਅੱਗੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਨਵਾਂ ਟੈਕਸ ਬਿੱਲ ਕਦੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ?
ਇਹ ਨਵਾਂ ਟੈਕਸ ਬਿੱਲ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਟੈਕਸਦਾਤਾ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਅਤੇ ਟੈਕਸ ਤਿਆਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
Read More: ਸੰਸਦ ‘ਚ ਅੱਜ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੈ ਨਵਾਂ ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਬਿੱਲ, ਤੁਹਾਡੇ ‘ਤੇ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਵੇਗਾ ?