ਵਿਦੇਸ਼, 28 ਜਨਵਰੀ 2026: ਮੱਧ ਪੂਰਬ ‘ਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂਰੀ ਅਲ-ਮਲਿਕੀ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਇਰਾਕ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਸਮਰਥਨ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਵੇਗਾ |
ਆਪਣੇ ਸੋਸ਼ਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ‘ਚ ਟਰੰਪ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, “ਮੈਂ ਸੁਣ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਰਾਕ ਦਾ ਮਹਾਨ ਦੇਸ਼ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਾੜਾ ਫੈਸਲਾ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੂਰੀ ਅਲ-ਮਲਿਕੀ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਲਿਕੀ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਇਰਾਕ ਗਰੀਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ‘ਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਜਿਹਾ ਦੁਬਾਰਾ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਲਿਕੀ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਪਾਗਲਪਨ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਇਰਾਕ ਦੀ ਮੱਦਦ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ। ਅਮਰੀਕੀ ਸਹਾਇਤਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਇਰਾਕ ਕੋਲ ਸਫਲਤਾ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਜਾਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਕੋਈ ਮੌਕਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਮਲਿਕੀ ਨੇ 2006 ਤੋਂ 2014 ਤੱਕ ਇਰਾਕ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਸੰਪਰਦਾਇਕ ਹਿੰਸਾ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ISIS ਵਰਗੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਉਭਾਰ ਹੋਇਆ | ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕੋ ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਇਰਾਕੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ੀਆ ਅਲ-ਸੁਦਾਨੀ ਨਾਲ ਫ਼ੋਨ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੀ ਸਰਕਾਰ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ‘ਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਵੇਗੀ।
ਮਲਕੀ ਇੱਕ ਸ਼ੀਆ ਆਗੂ ਹੈ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਮਲਕੀ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਇਰਾਕ ‘ਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾਏਗੀ। ਇਰਾਕੀ ਸੰਸਦੀ ਚੋਣਾਂ 11 ਨਵੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਇਹ 329 ਮੈਂਬਰੀ ਇਰਾਕੀ ਸੰਸਦ ਲਈ ਚੋਣਾਂ ਸਨ, ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਬਹੁਮਤ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਗੱਠਜੋੜ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਜਾਰੀ ਹਨ |
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣ 28 ਜਾਂ 29 ਜਨਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਉਮੀਦਵਾਰ ‘ਤੇ ਕੁਰਦ ਸਮੂਹ ‘ਚ ਸਹਿਮਤੀ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸ਼ੀਆ ਗੱਠਜੋੜ ਨੇ 24 ਜਨਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਲਕੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਕਦਮ ਜਿਸ ‘ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ।
ਮਲਕੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਸਲਾਮਿਕ ਪਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇਰਾਕ ਦੇ ਆਗੂ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ 2006 ਤੋਂ 2014 ਤੱਕ ਇਰਾਕ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਹੇ, ਜੋ ਕਿ ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਯੁੱਗ ‘ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। 2003 ‘ਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ‘ਚ ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਸੁੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਰਾਕ ‘ਚ ਹਫੜਾ-ਦਫੜੀ ਅਤੇ ਸੰਪਰਦਾਇਕ ਹਿੰਸਾ ਵਧ ਗਈ।
ਇਬਰਾਹਿਮ ਅਲ-ਜਾਫਰੀ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2006 ‘ਚ ਮਲੀਕੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ‘ਚ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਈ ਜਿਸ ‘ਚ ਸ਼ੀਆ, ਸੁੰਨੀ ਅਤੇ ਕੁਰਦਿਸ਼ ਪਾਰਟੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। 2006 ‘ਚ ਮਲੀਕੀ ਨੇ ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
2007-2008 ‘ਚ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜਾਂ ‘ਚ ਵਾਧੇ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਰਾਕ ‘ਚ ਅਲ-ਕਾਇਦਾ ਅਤੇ ਸ਼ੀਆ ਮਿਲੀਸ਼ੀਆ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਿਲੀਸ਼ੀਆ ਵਿਰੁੱਧ 2008 ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਫਲ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
Read More: FTA: ਭਾਰਤ-ਈਯੂ ਮੁਕਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫਾਇਦਾ !
