21 ਜਨਵਰੀ 2026: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 78% ਲੋਕ ਦੁੱਧ ਵੇਚਣ ਲਈ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ 15% ਘਰੇਲੂ ਖਪਤ ਲਈ ਜਾਨਵਰ ਪਾਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰੇਲੂ ਖਪਤ ਲਈ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਊਰਜਾ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (CEEW) (Council for Energy, Environment and Water)ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 3% ਲੋਕ ਗੋਬਰ ਖਾਦ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜਾਨਵਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ 4% ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਅਤੇ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਲਈ। ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਵਰਗੇ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਹੈ। ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ, 29% ਲੋਕ ਦੁੱਧ ਵੇਚਣ ਲਈ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ 61% ਘਰੇਲੂ ਖਪਤ ਲਈ ਜਾਨਵਰ ਪਾਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, 3% ਖਾਦ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜਾਨਵਰ ਪਾਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ 7% ਹੋਰ ਗੈਰ-ਦੁੱਧ ਵਰਤੋਂ ਲਈ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਹੋਰ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ।
ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੁੱਧ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵੱਧ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਪੰਜਾਬ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਪੰਜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ। ਗੁਜਰਾਤ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਰਗੇ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਮਾਲਕੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ, 27% ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ 20% ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਸ਼ੈੱਡਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੀ ਲਾਗਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫੰਡ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। 18% ਲੋਕ ਸ਼ੈੱਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਹਨ। ਓਡੀਸ਼ਾ ਅਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਵਰਗੇ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਵੀ ਬਦਤਰ ਹੈ। ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, 45% ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਝਾਰਖੰਡ ਵਿੱਚ, 35% ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ (58%) ਹਨ ਜੋ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, 38% ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਮਾੜੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 27% ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਲਾਗਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਦੇ 36% ਵਸਨੀਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਅਕਸਰ ਐਪੀਸੋਡਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹਰੇ ਚਾਰੇ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਉੱਚ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਕਈ ਹੋਰ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਚਾਰੇ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਘੱਟ ਹੈ।
Read More: Milk Price Hike: ਅਮੂਲ, ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਵੀਟਾ ਨੇ ਵੀ ਦੁੱਧ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਚ ਕੀਤਾ ਬਦਲਾਅ
