ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, 16 ਜਨਵਰੀ 2026: BMC election Results: ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ‘ਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਭਾਜਪਾ ਦਾ ਮੇਅਰ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਹਨਮੁੰਬਈ ਨਗਰ ਨਿਗਮ (BMC) ਦੇ ਚੋਣ ਨਤੀਜਿਆਂ ‘ਚ ਭਾਜਪਾ ਗਠਜੋੜ 227 ਸੀਟਾਂ ‘ਚੋਂ 118 ‘ਤੇ ਅੱਗੇ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਚੋਂ ਭਾਜਪਾ 90 ‘ਤੇ ਅੱਗੇ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸ਼ਿੰਦੇ 28 ‘ਤੇ ਅੱਗੇ ਹੈ।
ਜਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 77 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੁੰਬਈ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ‘ਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ 1947 ਤੋਂ 1967 ਤੱਕ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮੇਅਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਸੀ। ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਨੇ 1992 ਤੋਂ 2022 ਤੱਕ 30 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮੇਅਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ।
ਆਖਰੀ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਚੋਣਾਂ ਫਰਵਰੀ 2017 ‘ਚ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਮੇਅਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੀ ਆਖਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਦੀ ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਪੇਡਨੇਕਰ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ 22 ਨਵੰਬਰ, 2019 ਤੋਂ 8 ਮਾਰਚ, 2022 ਤੱਕ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਫੁੱਟ ਨਹੀਂ ਪਈ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਇਹ ਅਹੁਦਾ ਖਾਲੀ ਰਿਹਾ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਬੀਐਮਸੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬੀਐਮਸੀ ਕੋਲ ਕੁੱਲ 227 ਕੌਂਸਲਰ ਹਨ ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਾਰਡਾਂ ਤੋਂ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ‘ਚ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਸੇਵਕ ਜਾਂ ਕਾਰਪੋਰੇਟਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਸੀਟਾਂ ਵਾਲੀ ਪਾਰਟੀ ਮੇਅਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਿਤ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਕੌਂਸਲਰ ਮੇਅਰ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੇਅਰ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ 2.5 ਸਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੌਂਸਲਰ 5 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੇਅਰ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਗਲਾ ਮੇਅਰ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੇਅਰ ਅਤੇ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਬੀਐਮਸੀ ‘ਚ ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਅਹੁਦੇ ਹਨ। ਮੇਅਰ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀਆਂ ਬੈਠਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬਹਿਸਾਂ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਮੇਅਰ ਦਾ ਕੰਮ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਸਮੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਸਲ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ‘ਤੇ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਬਜਟ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਆਈਏਐਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਗਰ ਨਿਗਮ, ਜਿਸਦਾ ਬਜਟ ₹74,000 ਕਰੋੜ ਸੀ, ‘ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ (1997-2017) ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਵੰਡ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਜਪਾ ਇਸਦੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸੀ।
Read More: BMC Election Result: ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ‘ਚ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਚੋਣ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਰੁਝਾਨਾਂ ‘ਚ ਭਾਜਪਾ ਅੱਗੇ
